2009/12/30

Peter Pan


TV:as čájehuvvui filbma Finding Neverland eske. Mon gehččen ovttas etniin. Lei magihkalaš, ja mon liikojin hui bures. Ferten measta lohkat dan ášši birra. Mon in dovdan Peter Pana, in ge dieđe gii lea dan čállán.

2009/12/29

Mon várra válbmejin dien giehtačállosa...

Válmmas, jáhkán. Lean guhká bargan, ja viimmat geargan. Giehtačálus orru válmmas. Mon sávan goit ahte lea válmmas. Ii goassige dieđe nu sihkkarit. Fáhkka bohtet ođđa jurdagat mat rievdadit visot. Muhto dán hávi sávan duođain ahte beasan diktit dan orrut nu go lea. Mon in hálit šat bargat dainna.

Mon oaivvildan iežan diktagirjji, dehe diktabeaivegirjji. Dan rájes go nieida mannan geasi manai, de lea mus leamaš miella čállit divttaid. Dál lean nu dahkan jahkebeali, ja mon sávan ahte in dárbbaš joatkit dáinna hommáin, mii ii leat álo nu positiivvalaš. Mon sávan ahte dál šaddá girji, ja ahte dan maŋŋil beasan eret das.

Bargu lea leamaš miellagiddevaš ja somá. Muhto dál lean várra dolkan das. Šattašii buorre munnje álgit ođđa dáiddahommáin. Jurddašin goarrut olu boahtte jagi. Goarrut stuora govaid seinniide. Livččii munnje bargu. Earret mu dábálaš bargu, mii maiddái sáhttá hástaleaddji šaddat. Namalassii mu ođđa WINHEC-bargu, mii álgá bearjadaga :)

Season's Greetings

Ieš mon guldalan boares Bob Dylan skearruid, go ná čohkkán ruovttus Uppsalas. Čuovun seamma luottaid go álo... Muhto go dál olbmot leat álgán sáddet "Season's Greetings" Iranas ja Jáhpanis, dalle oaččun maiddái eará musihkkatipssaid. Dál maŋemusta bođii dát videoliŋka. Mu ustit čálii ahte son lea "truely gifted" ja ahte son lávlu "from the bottom of his heart". Dat lea várra duohta. Oažžubehtet ieža mearridit!

2009/12/24

juovlastállu boahtá

Mon jurddašin measta fitnat olgun dál čuoigat. Mis lea olu muohta Uppsalas maid :)

Lean borran olu, dieđusge, sihke buvrru ja eará. Muhto dán jagi eat oastán dien spiidnečoarbeali (vai maid dat gohčodit julskinka?)

Lean váiban. Ledjen juovlanigán dán golmma ránnjáviesus. Lei somá :)

A Merry Christmas from Nåntuna :)

Yes, here comes some regards from me and my sister. A very merry Christmas for everyone!



Buorit juovllat!

2009/12/22

Mon ozan musihka YouTubas. Ledjen jurddašan Sofia Karlsson-lávlaga bidjat, go mu váhnemiin lea muhtin skearru man namma lea Svarta ballader (Sofia Karlsson sjunger Dan Andersson), ja dat lea áibbas buorre. Muhto YouTubas eai oro buorit báddemat suinna. Loahpas gávdnen eará Ruoŧa artistta, namalassii Cornelis Vreeswijk.

2009/12/20

I knew I would find it sooner or later :)

Mon lohken muhtin kapihttaliid Zalma M. Puterman girjjis Ett liv i glädje och tårar - en polsk judes öde (Stockholm 2008). Dat lea iešalddis miellagiddevaš girji, ja mon hálidin dan guovlat go mon veahá dovden su eamida, ja girjjis lei vel informašuvdna sudno ráhkisvuođa birra.

Muhto, buot deháleamos: Mon gávdnen muhtin sániid Sártre birra: "Det tredje kontroversiella problemet jag vill ta upp är fenomenet "jude". Sartre menar att det överhuvud taget inte finns judar i någon objektiv historisk eller etnisk mening. Det är antisemiter som skapat (skapar) judar. Skulle det inte ha funnits antisemiter skulle det inte heller ha funnits judar. [... Jag] tycker Sartre har en poäng här." (Puterman, Ett liv i glädje och tårar, s 324)

Jos jorgalan dan sámegillii: Goalmmát kontroversiála váttisvuohta maid hálidan váldit bajás lea fenomena "juvddalaš". Sartre meidne ahte obalohkái eai gávdno juvddalaččat objektiivvalaččat historjjálaš dehe etnihkalaš meidnegis. Antisemihtat leat ráhkadan (ja ráhkada ain) juvddalaččaid. Jos eai livčče antisemihtat, eai ge livčče juvddalaččat. [...Mon] meidnen ahte Sartres lea poeŋga dás. (Puterman, Ett liv i glädje och tårar, s 324)

Mon in dieđe gos Sartre lea digaštallan ášši, muhto mon dieđán ahte mon lean oalle ovttaoaivilis Sartriin dán dáfus. Dainna lea ge nu dehálaš ahte mii eat váldde etnihkalaš gullevašvuoda muhtinlágan a priori-duohtavuohtan. Sivva dasa lea ná, mu mielas: Etnihkalaš sirren mielddisbuktá álohii dan rasisttalaš árbbi. Mii sáhttit áinnas stoahkat etnihkalaš identiteahtain, ja maiddái muitalit dihto soga historjjá dehe olles čeardda historjjá, muhto mii fertet muitit ahte ieš dat etnisiteahtta leat báidnon rasismmas. Das mii eat beasa.

Uppsalas gal gávdnojit girjjit ja jurddašeaddji olbmot vel :)

2009/12/18

kritihkka Skábmačuovggas čájálmassii

Miellagiddevaš! Ávvir buvttii kritihka min čájálmassii.
Mon álggus in ipmirdan maid dat ledje čállán, muhto dál go ipmirdan
Moddjás čájálmas hehppeha
Goas lea snoallan heiven juovlasálmmaiguin fárrolaga?
de ferten lohkat ahte Karen Anne Sara Utsi
gii lea čállán árvvoštallama
lea váldán iežas barggu duođalaččat
Dat lea buorre
ja miellagiddevaš.

2009/12/17

Juovlabuvruodne

Odne mis lea juovlabuvru
ja dat šaddá sihkkarit somá

Mon in nagot nu olu návccaid bidjat
vaikko lean suohtastallankomiteas mielde

Ollu dehe olu? Dat lea dat áidna jearaldat
mii engášere mu dál. Lunšabeavddis

gullen ahte erohus lea ahte ollu
lea eambbo go olu. Muhto mon in oskko dan...

Vai lea go nu?
Mii leimmet TV:as mielde ikte, lávlume/čuožžume

Olles Skábmačuovggas-jeaŋga :)
Dá lea govva maid sii válde mis:

2009/12/16

Skábmačuovggas - ja mon lean mielde :)

Dimitri joavku, Guovdageainnu kulturskuvla ja Beaivváš Sámi Našunálateáhter lea odne fas lávddi nalde. Dopmet dan dihte kulturvissui diibmu 19:00 (dehe dan ovdal, rievtti mielde, go lea vejolaš ahte dievvá, gii diehtá?)

Lei hui somá ikte lávlut. Ja mon sávan ja vuorddán ahte odne lea seamma somá ja buorre. Bileahtta máksá 80 NOK ja 100 % dán supmis manná njuolgga Mama Sara Foundationa skuvlahuksenprošektii Tanzaniijas. (Plána lea hukset skuvlla masaijaide dohko. Mama Sara lea Sámi veahkkeorganisašuvdna parollas: Álgoálbmot veahkeha álgoálbmoga.

Oaidnalit doppe!

Liigediehtu: Joa, mon lean álgán lávlut koaras. Lea hui somá. Ja mii leat hui čeahpit :)

giella.org

Ožžon tipssa Ruoŧas dál boastta mielde, go dán siiddus leat buorit sátnelisttut:

http://www.giella.org/

Muđui manná visot ovddosguvlluid. Mon lean čorgeme barggus ja geahččalan loahpahit muhtin bargguid.

2009/12/13

Guovdageaidnu 2009. Jávrrášdievvádivttat

Mus ledje 100 buori divtta
muhto áigi manai ja mon ipmirdin ahte eai lean várra nu buorit
Dál mus leat 43 buori divtta
ja okta loahppadialoga
In mon dieđe boahtte vahku
Lea go mus dalle oktage dikta báhcán...

Mon in láhpe beare divttaid
Mon lean maiddái láhppán mu fáhcaid, mu gistáid
Dat lea hui suddu, go lea ná buolaš šaddan
Mon láhppen daid muhtin maŋŋefeasttas, jáhkán
bearjadaga. Berrešin fitnat doppe jearrat lea go ain feasta
ja leat go mu gistát dáppe?

Uppdateren 16. b. juovlamánus:
Dál dat leat fas badjel 60, mu divttat
Mon ožžon veahki daidda fas liikogoahtit
Ii galgga bearehaga guoiradit iežas
Ferte jurddašit ná ahte Mon lean juoga
ja dat maid Mon čálán dat lea lohkan veara
Lea mihá somát jos olbmot meidnejit ahte sii leat juoga
ja ahte livččii somá earáide lohkat dan maid sii leat čállán...

Fine and Mellow

Love will make you do things
that you know are wrong

Maid son dál oaivvilda?

Diet somás feasta oktii vel (ja oktii vel...)

Galle ceahki leat ásentráhpas?
Galle beanagullama leat Guovdageainnus Stockholbmii?

Bearjadaga feasta lea addán hui buori dovddu munnje. Mon dál dovddan ahte in dárbbaš šat maidege. Beare čohkkán akto ruovttus ja návddašan dan bearjadaga. Manan čađa buot muittuid fas...

2009/12/12

buorit dovddut

Ikte mis lei nu somás juovlabeavdi ahte illá máhtán dan čilget. Mon ledjen ieš mielde moivenlávdegottis, dehe suohtastallankomiteas, nu go dan virggálaš namma lea. Ja mii (mon ja dat earát geat ledje dan lávdegottis) leimmet nu bures bargan ovdalgihtii ahte manai nu go dánsa :) Dat várra ii lean beare dat ráhkkanahttin mii lei bures čađahuvvon, muhto ieš dat eahket lei veahá magihkalaš - somás olbmot geain ledje buorit vuordámušat. Ja diet Inga Elisa Påve lea dieđusge erenoamážit čeahppi... Oalle smárta sárggus bidjat su rahpat doaluid. Su jietna dego báinnii olles eahkeda. Ja de lávlluiga Brita Stina Sjaggo ja Lena Susanne Gaup muhtin hui čáppa juovlalávlaga jienaiguin. Lei áibbas amazing. Buorre eahket, oanehaččat daddjon. Njálgga biebmu maid :)

Ja de gávdnen dál eske muhtin čuohpanasa, mii lea stunning. Geahča ja návddaš! I just say: Oh my god, diet Michael Jordan! It is hotter than hell, jos mus jearat. Dát lea čábbodat. Boares ráhkisvuohta vuhtto fas, ja dat dovdo áibbas bures :)

2009/12/11

Jos muhtun beaivvi dat nohket...

Mon muittán Á
go son logai ahte son lei fuobmán
ahte mon lean dakkár gii álo dajan joa
ja álo lean mielde. Son logai ahte son vuordá
dan beaivvi goas mu návccat nohket...

Mon dalle in beroštan nu sakka sániinis
Muhto dál lean mon maid álgán jurddašit
ahte muhtin beaivvi dat beaivi boahtá
goas alccesan jurddašan: Mon in gille šat
ja vástidan: A-a, mon in áiggo

Dan beaivvi rádjái eat leat vissa ollen
ja mon dajan ain: Joa, áinnas lean mielde
Odne mis lea juovlabeavdi Alfredas
ja mon lean mielde, vaikko lean váiban
Gal sávvamis beasan ruoktot nohkestit
ovdal doalut álget diibmu gávcci...

2009/12/10

Bárti, muhto maiddái illu

Mon bártidin odne. Dehe rievtti mielde ledjen juo dahkan boastut mannan vahku, dehe guokte vahku áigi, muhto odne dat čielgasii, ja mon vuohtán dán lossa dovddu maid bárti várra álohii mielddisbuktá. Ii leat nu buorre dovdu. Muhto dasa lea maiddái seaguhuvvon eará dovddut, go dieđusge maiddái mearkkaša ahte mon lean juoidá oahppan/fuobmán. Nuppis in áiggo dán bártái geavvat. Mon vajálduhtten luopmoruđa, dat lei mu bárti, ahte vajálduhtten luopmoruđa go devden daid nummariid dan ruhtaohcamuššii.

---

Muhto mus lea maiddái illusáhka :) Lei somá káfestallat ovddeš NSI-bargiiguin. Čoahkkaneimmet Gáldu feaskárii, go mis lei kollega gii lea vuolgime dáppe eret. Son lea álgime eará bargui. Lea veahá váivi. Muhto káffeboddu lei aŋkke hui somá. Ii mihkkege váillui - mis ledje bihpporgáhkut ja káffe ja lávlun ja somás olbmot ja nu ain. Dat lea somá oaidnit ahte NSI ain lea doppe min váimmuin. Aistton muhtin kollega: Dat árbevierut mat leat čoggon Instituhttaáigodagas leat nu árvvus adnon ja lahka váimmu ahte mii eat dáidde heaitit daid doalaheamis vaikko ieš dat Instituhtta lea áigá juo jápmán ásodat.

2009/12/07

Leimmet Marrasis gaskabeaivvi borrat, lei hui njálggat. Ja somá maid go doppe ledje nu moddjás olbmot. Muhto dál lean álgit jurddašit ruovttoguvlui vázzit. Lea bieggái, muhto beare dan mađi bieggái ahte dovdo ahte eallá, ja ahte dovdo dan friska áimmu :)

2009/12/03

Eallit lea somá.

Dat lea somá eallit dáppe máilmmis, leat nu olu vásihusat ja nu olu jurdagat, ja go vázzá ruoktot luoddaráigge, de beassá dieid jurddašit, dieid jurdagiid :)

Sorry jos govva kommunisere juoidá eará go mu teavstta bajábealde. Berren várra lasihit ahte lean váiban. Muhto dat manná bures lihkká :)

2009/12/02

Etnihkalaš gelbbolašvuohta nr 2 (sosiála gelbbolašvuohta)

(Manname juovlabeavddis juovlabeavdái, muhto lihkká gearggan čállit juoidá dás.)

Ožžon jearaldaga odne. Kollega/nisu/olmmái bivddii mu čilget doahpaga "etnihkalaš gelbbolašvuohta". Logai ahte lea máŋgalot jagi bargan dáppe Sámis, muhto ii leat goassige gullan etnihkalaš gelbbolašvuođa birra. Nu ahte odne jurddašin geahččalit čilget maid mon oaivvildan dan birra. Dat han ii lean álggus mu doaba, muhto mon válden dan, go gullen dan, ja mon bidjen dan mu bloggii, go dovden ahte das lei juoga mii lei munnje miellagiddevaš.

Etnihkalaš gelbbolašvuohta lea várra dat árgabeaigelbbolašvuohta maid mii oažžut dihto kultuvrras go mii guhká orrut das dehe ieža gullat dan kultuvrii. Etnihkalaš gelbbolašvuohta lea dalle dat gelbbolašvuohta maid mii hukset juohke beaivvi dáppe gos etnisiteahtta lea juoga dehálaš. Jos mon mahkáš livččen vilgesruoššalaš ja livččen fidnen barggu Ruoŧa ambassádas Minskkas, de livččen jagiid mielde maiddái háhkan Ruoŧa etnihkalaš gelbbolašvuođa. Mon livččen oahppan Ruoŧa juovlabiepmu birra, Ruoŧa čoahkkinvieruid birra ja eará dábiid birra, livččen oahppan sullii mot Ruoŧa ásahusat, dehe goitge muhtin oassi Ruoŧa ásahusain, doibmet. Diet livččii munnje šaddan etnihkalaš gelbbolašvuohtan, ja jos livččen ohcan eará barggu mii gulašii Ruoŧa servodahkii muhtin muddui, ovdamearkka dihte IKEA:s doppe Vilgesruoššas, de livččii sihkkarit diet etnihkalaš gelbbolašvuohta boahtán munnje ávkin.

Nu mon jurddašan etnihkalaš gelbbolašvuođa birra. Nu mon jáhkán sáhttá atnit dán doahpaga. Go mii, dáppe Sámi allaskuvllas, virgáibidjat olbmuid, de mon jáhkán ahte etnihkalaš gelbbolašvuohta muhtumin lea mielde árvvoštallamis, muhto go mii leat sámegielat ásahus, de dat várra ii oidno - buohkat geain ii leat sámegiella njuovžilis giellan mannet ruskalihttái dan dihte go sis ii leat giella. Dan dihte ferten várra dál lohkat ahte Sámi allaskuvla ii leat buot buoremus ásahus jos galgá ohcat dan etnihkalaš gelbbolašvuođa. Muhto jos jurddaša Ruoŧabealsámedikki, de jáhkán ahte etnihkalaš gelbbolašvuohta dáidá speallat rolla. Vaikko muhtin ruoŧŧelaš Stockholmas lea hui alla gelbbolašvuohta omd áššemeannudeamis, de mon illá jáhkán ahte son oažžu virggi doppe Gironis. Mon jáhkán ahte Ruoŧa sámediggi buoret vállje muhtin sápmelačča dehe aŋkke soapmása gii lea leamaš olu sámiid gaskkas. Muđui dat válddášii guhkes áiggi su heivehit dan ođđa dillái. Ja diet Stockholmalaš, maid namuhin, sus ii leat etnihkalaš gelbbolašvuohta, muhto diet sápmelaš, gii lea bajásšaddan Gironis, vaikko ii várra máhte sámegiela, sus lea aŋkke juoga, ja dat lea dat etnihkalaš gelbbolašvuohta.

Nu mon jurddašan :) Gávdnošii go eará doahpagat dán gelbbolašvuhtii? Jos jurddaša ahte etnisiteahtta lea čadnon gullevašvuhtii, ii ge gelbbolašvuhtii? Dat lea dieđusge hui duohta ahte etnisiteahtta lea čadnon báikái ja gullevašvuhtii... muhto muhtin vuohkái boahtá maiddái gelbbolašvuohta dán ášši sisa, jáhkán. In dieđe sáhttá go gohčodit dan sosiála gelbbolašvuohtan, jos ii hálit seaguhit etnisiteahtta-doahpaga dása? Sáhttá, várra.

Mon han lean hui ilus ahte dieđán ahte olbmot dáppe hupmet guliid birra muhtumin ja ahte muhtumin hupmet bohcco beljiid birra ja ahte muhtumin fas hupmet árbevirolaš borramušaid birra... ja dát gelbbolašvuohta, maid mon lean dál hukseme bajás, dat ii leat beare ráinnas giellagelbbolašvuohta (vaikko giella lea dieđusge das maid - giella lea seaguhuvvon juohke sadjái), dat lea maiddái muhtinlágan kultuvrralaš gelbbolašvuohta, dehe etnihkalaš gelbbolašvuohta. Jáhkán. Jurddaš dat olbmot mat leat jorahan dáppe Guovdageainnus guhká, muhto eai leat vuos ožžon giela mielde, maid sii leat huksen bajás? Eai maidege? Vai juogalágan ipmárdusa/gelbbolašvuođa?

Šattai olu čállit odne. Muhto dat ii leat juohke beaivvi, ahte oaččun kommentáraid duohtamáilmmis :)

dálvi...

Na, ná áigi manná. Muohta lea boahtán Guovdageidnui, ja dat lea buorre. Lea ain veahá váttis čuoigat, go lea beare olu muohta, nu go mon ieš lohken iđđes árrat go čoahkkaneimmet árrana birra... (Joa, mis lea árran dál dáppe barggus) Muhto dalle dat protesterejedje ja lohke ahte álggus dat lea beare unnán muohta, ja danne váttis čuoigat, ja dál fas beare olu. Ja de lohke ahte jos beare boahtá vel veahá, de dat muohta gahččá čoahkkái, ja dalle lea buorre čuoigansiivu. Mon in dieđe. Mon logan beare ahte mon lean stuoragávpotbárdni, in ge máhte lohkat luonddu. Och så är det med det, sullii.

Lean bargame diktagirjjiin. Lea hui somá. Das lei guhká bargonamman: Vi kysstes i köket och dansade tango, muhto dál dat lea beare: Dagbok 2009. Diktdagbok från Kautokeino. Ii leat seamma poehtalaš. Muhto sisdoallu gal lea oalle poehtalaš. Dainna lean hui duhtavaš. Ja de jurddašin maiddái váldit mielde muhtin govaid maid lean váldán dáppe. Muhto mon in leat vuos kláreren daiguin olbmuiguin mat leat mielde govain, de mon in sáhte vuos lohpidit maidege. Ja de jurddašin measta jorgalit divttaid sámegillii, vai šaddá guovttegielat girji. Berren go várra jearrat dan guovttegielatvuohtaprofessoris veahki dáinna :)